Α. ΠΑΠΑΔΙΑΜΑΝΤΗΣ A ROMANCE TRIANGLE - ΣΥΖΥΓΙΚΗ ΑΠΑΤΗ

 

ΤΟ ΤΥΦΛΟ ΣΟΚΑΚΙ Αλέξανδρος Παπαδιαμάντης   Αθηναϊκό διήγημα, 19/08/1906 5-6 λεπτά   Διήγημα του Αλέξανδρου Παπαδιαμάντη με ερωτικό-κοινωνικό θέμα, το οποίο πρωτοδημοσιεύτηκε στις 19 Αυγούστου του 1906 στην εφημερίδα Νέον Άστυ. Στο έργο αυτό του Παπαδιαμάντη, στο οποίο τα νήματα της ιστορίας κινεί το ερωτικό τρίγωνο ενός ζευγαριού με τον κουμπάρο, κυριαρχούν η ειρωνεία, το χιούμορ και η κριτική διάθεση.  «Με μια (χωρίς ίχνος ηθικολογίας) ελαφράδα, θυμίζει ίσως κινηματογραφικές κωμωδίες του Μπέργκμαν», αποφαίνεται ο κριτικός λογοτεχνίας και συγγραφέας Μισέλ Φάις.    Καλὸν κι αγαπημένον ανδρόγυνον ο Γιάννης ο Ζουγράκης κι η Ρηνούλα της Κοφινούς. Ολίγον μετὰ τον γάμον, αφοῦ μετεκομίσθησαν την παραμονήν, κατὰ την τάξιν, εκτεθειμένα επὶ δύο αμαξών τα προικιά της νύφης ―καθρέπται καὶ κομὰ καὶ μεταξωτὰ παπλώματα απλωμένα επὶ της αμάξης― και αφού παρήλασαν την Κυριακὴν επί εικοσάδος αμαξών οι καλεσμένοι, πληρώσαντες έκαστος το αγώγι του, κατά το έθος και αφού, μεθ᾿ όλας αυτὰς τας δύο παρελάσεις, έμεινεν ακόμη η νύφη εις την οικίαν της μητρός, και μετά την θρησκευτικήν τελετὴν του γάμου. Τέλος, ο κοσμικὸς γάμος ετελέσθη μίαν Κυριακὴν μετὰ το Πάσχα και το νεαρόν ανδρόγυνον εκατοίκησεν εις ένα «δρόμον που δεν βγαίνει», ολίγον παρακάτω από την κεντρώαν πλατείαν της λαϊκής συνοικίας.     Εκεί μέσα ολίγαι οικογένειαι εκατοικούσαν και όλοι εγνωρίζοντο μεταξύ των. Υπήρχε και εις μπεκιάρης, άγαμος, εκεί, κατοικών αντικρύ της οικίας του Ζουγράκη. Ήτο ο Ηλίας ο Ξίδερης, μαραγκός, κι έκαμνε τον τραγουδιστήν. Απετέλει μέρος χορού εις μίαν εκκλησίαν, όπου είχεν εισαχθή η καντάδα. Αργότερα προσελήφθη ως αριστερός εις ένα μικρόν ναόν, όπου ο επίτροπος, πατριώτης του, μεγάλως τον επροστάτευεν.     Εκεί εξηκολούθει να ψάλλη με ύφος γελοίως ξενίζον. Φανταζόμενος τον εαυτόν του ικανόν να ψάλλῃ και κατά τα δύο συστήματα ―το βέβαιον είναι ότι ήτο απλούς ξυλοσχίστης― είχεν ερωτήσει τον προστάτην, τον χαμωθιόν του·    ― Πῶς θέλετε να ψάλλω; Βυζαντινά, ή σας αρέσει, πιστεύω…    ― Τι ξέρω εγὼ απ᾿ αυτά! απήντησεν ηλιθίως ο επίτροπος. Εγώ, από το παγκάρι, κοιτάζω μόνον τις μισότριβες που έρχονται…    Ήτο μάλλον μετριοφροσύνη εκ μέρους του να το λέγη. Το αληθὲς ήτο, ότι ενδιεφέρετο πολύ περισσότερον δια τις δεκάρες παρά δια κάθε άλλο.     Εις άνθρωπος εσύχναζε καθημερινώς εις του Σγουράκη. Ο κουμπάρος. Το ανδρόγυνον έζη εν ομονοίᾳ. Τρία ωραῖα παιδία, λευκὰ και ξανθὰ ως η μήτηρ των, είχον έλθει εις τον κόσμον εις διάστημα τριών ετών και δύο μηνών.     Ο κουμπάρος ήτο πολὺ συνδεδεμένος με την οικογένειαν. Εκεί συνήθως εδείπνει, όχι σπανίως εκοιμάτο εκεί. Ήτο άγαμος. Εις το ίδιον οίκημά του, ευρισκόμενον άδηλον πού, θα εφαίνετο πολὺ ολιγώτερον συχνὰ παρά εις του κουμπάρου του.     Ήτον εις νέος με γυαλάκια, λιμοκοντόρος μάλλον, ο οποίος έκαμνε τον μικρομεσίτην. Ὁ Ζουγράκης ἢ Σγουράκης ήτο ξυλουργὸς το επάγγελμα, συντεχνίτης του Ηλία του Ξίδερη, με τον οποίον εγνωρίζοντο καλά.     Ο Ξίδερης είχε λύσει ήδη καταφατικώς, πολλά έτη πριν τούτο αναφυή, το γελοίον ζήτημα «Να το λέμε;», το οποίον ερρύπανέ ποτέ, όπως και τόσα άλλα, τους τοίχους των αθηναϊκών κτιρίων. Κανεὶς ποτὲ δεν εσκέφθη, ότι το καθαυτὸ ερώτημα θα ήτο: «Να είμεθα κατάσκοποι;» Διότι χρηστὸς άνθρωπος, γείτων ή όχι, μη πολυπραγμονών, μη ζηλεύων τας γυναίκας όλου του κόσμου και δια λογαριασμὸν όλων των ανδρών, δεν θ᾿ ανελάμβανε ποτέ την φροντίδα δι᾿ αθεμίτων μέσων να ζητή να βεβαιωθῇ περὶ της αρετῆς γυναικός.    Αλλ᾿ ο περὶ ου ὁ λόγος ξυλουργός, ψάλλων νόθα μέλη εις εκκλησίαν καὶ προστατευόμενος του επιτρόπου, του κοιτάζοντος «τις μισότριβες», επίστευεν ως τόσον τέλειον τον εαυτόν του ―τις οίδεν αν είχεν αποτύχει εις επιχείρησίν τινα κατά της ιδίας γυναικός!― ώστε χρέος του ενόμισε ν᾿ αναλάβῃ την ηθικοποίησιν της κοινωνίας.    Είχε κατασκοπεύσει τον «κουμπάρον» εισερχόμενον εν απουσίᾳ του συζύγου, και, ως ελέχθη, εβεβαιώθη περὶ του ολισθήματος της γυναικός. Φαίνεται δε ότι είχε διοργανώσει προς τούτο τακτικὴν πολιορκίαν, εις την επιτυχίαν της οποίας πολὺ συνέτεινε το «τυφλὸ σοκάκι», το αδιέξοδον του δρόμου ― όπου ηδύνατό τις να φλομώσῃ  άνθρωπον ως χταπόδι στο θαλάμι του, και να τον συλλάβῃ ὡς ποντικόν.    Την ίδίαν εσπέραν ο Ξίδερης έσπευσε να καταγγείλη το πράγμα εις τον σύζυγον.     Τώρα, μετά τόσα έτη, το τυφλὸ σοκάκι ευρίσκεται ακόμη εκεί. Ο δρόμος εξακολουθεί ακόμη να «μη βγαίνῃ».    Μετά πολλάς θορυβώδεις σκηνάς και μετά την απομάκρυνσιν του συζύγου, ο «κουμπάρος» του συνοίκησε φανερά με την κουμπάρα του. Η Ρηνούλα εξακολουθεί κατ᾿ έτος να γεννοβολά. Έχει, αν δεν απατώμαι, πλέον της μισής δουζίνας παιδιά «παρδαλά», όλα εις βάρος του κουμπάρου. Την πατρότητα των τριών πρώτων ηρνήθη εκ των υστέρων ο πρώην σύζυγος.    Και ο Ηλίας ο Ξίδερης εξακολουθεί να φρονῇ, ότι «έκαμε τὸ χρέος του». Βλέπε επίσης: EPIPHANY BROUGHT A NEW BORN BABE - ΠΑΠΑΔΙΑΜΑΝΤΗΣ -...ΕΙΣ ΜΝΗΜΗ ΠΑΠΑΔΙΑΜΑΝΤΗ - ALEXANDROS PAPADIAMANTIS ...Αλέξανδρος Παπαδιαμάντης - Εποχές και Συγγραφείς A. PAPADIAMANTIS - THREE HEAVENLY GIFTS UNDELIVERED ALEXANDROS PAPADIAMANTIS - LAZY CHRISTMAS - Ένας α... A. PAPADIAMANTIS - UTTER POVERTY A. PAPADIAMANTIS - A TRAGIC CHRISTMAS STORY Η ΓΟΗΤΕΙΑ ΤΟΥ ΚΥΡ ΑΛΕΞΑΝΔΡΟΥ - THE GLEANER - A CHR... ΠΑΣΧΑΛΙΝΟΣ ΠΑΠΑΔΙΑΜΑΝΤΗΣ - AMOR OMNIA VINCIT THE GODCHILD PAPADIAMANTIS - EASTER TALES HER LUCK CAME FROM AMERICA (PART ONE) HER LUCK CAME FROM AMERICA (PART TWO)

BLIND ALLEY Alexandros Papadiamantis   Rendered by Vassilis C. Militsis   (From the Athenian Stories, 19/8/1906)     The following short story dealing with social and marital relations issues was first published in the journal Neo Asty (New City) on the August 9, 1906   This story, in which the strings of history are controlled by the love triangle between a couple and their best man, is pervaded by irony, humor and criticism. “With levity, free of any trace of moralism, the story harks back to Bergman’s movie comedies,” Michel Fais,* literature reviewer and author, claims. *Michel Fais   Yannis Zougrakis and Rinio, Kofinou’s daughter were a good and loving couple. On the eve of the wedding, according to custom, the bride’s trousseau and dowry was transported upon two coaches – mirrors and commodes and silk quilts displayed on the carriages. On the Sunday the guests, having each paid his fare, always according to custom, paraded in scores of carriages. Yet, after these two promenades, the bride still remained in her mother’s house, even after the church wedding ceremony. Finally, the secular ceremony took place on a Sunday after the Easter week and the young couple took up residence in a ‘street that led nowhere’, a short way down the central square of the plebian quarter.   Few families lived in that neighborhood and they all knew each other. There was also a bachelor, single, living across Zougrakis’ house. That was Elias Xideris, a carpenter, who pretended to be a singer, too. He was a member of the choir at a church, where western secular singing had been introduced during services [and replaced the Byzantine chant.] Later he was appointed a cantor in the left choir stand at a small church, where a townsman of his, who was a vestryman, greatly patronized him. He used to chant at that church in tones ludicrously alien. Fancying himself capable of chanting in both melodies – it was certain however that he simply was a botcher – he had asked his patron: “Which way shall I chant in? In the Byzantine chant or I believe you like…” “What do I know about it?” the vestryman replied stupidly. “As far as I’m concerned, I’m responsible for the collection bench from where I only like to watch the flippant middle aged ladies that come…” He was rather modest to say this. In truth he was far more interested in the collection of pennies than in anything else. There was a man that daily frequented at Sgourakis’: his best man. The couple lived in harmony. They had begotten three beautiful kids at an interval of three years and two months, fair-skinned and blond, taking after their mother. The best man was very attached to the family. He used to dine there, and he often slept in their house. He was single. He appeared at his own abode – none knew where it was – much less often than at his best man’s.   The best man was a young man, bespectacled and rather dandy, who professed to be a small realtor. Zougrakis or Sgourakis, as he was also called, was also a carpenter, a colleague of Xidaris, with whom he got off.  Xideris had favorably solved this ridiculous problem that had years before emerged: “Shall we be revealing it?” a slogan, along with so many others, that begrimed the walls of the Athenian buildings of yore. None ever thought that the question should be reworded as follows: “Should we be snitching on others?” for would not a decent man – neighbor or other – not being a busybody, nor jealous of all the women of the world and on behalf of all men, assume the solicitude through illicit means to make certain of a woman’s virtue? But the carpenter in question, chanting spurious melodies at church and patronized by the vestryman ogling the frivolous church going women, deemed himself thoroughly perfect – none knows whether he had failed in taking some action against his own wife! – that he considered it his duty to assume the moralization of society.   Xideris had spied on the best man visiting the house in absentia of the husband, and, as it was rumored, he confirmed the moral slip of the woman. He had seemingly set a regular ambush thereon, and his success was crowned to a great extent by the blind alley – the dead end of the street – where someone could be choked like an octopus in its nest and caught like a mouse in its trap.   In that evening Xideris hasted to inform the husband about the matter.   After so many years, the blind alley is still there. The street continues to ‘lead nowhere’. After numerous vociferous scenes [between the couple] and the departure of the husband, the best man openly cohabited with his best woman. Rinoula still breeds offspring each year. If I am not mistaken, she has begotten more than half a dozen ‘flashy’ children, all at the expense of the best man. The ex-husband denied the paternity of the first three children ex post. And Elias Xideris still believes that he has ‘done his duty’.   See also:   Α. ΠΑΠΑΔΙΑΜΑΝΤΗΣ -THE TRAGIC ENDING OF AN EASTER TALE PAPADIAMANTIS - HUMAN SOLIDARITY TRAGIC DEATH IN THE SNOW - A. PAPADIAMANTIS THE BEST OF PAPADIAMANTIS - ΤΟ ΜΟΙΡΟΛΟΓΙ ΤΗΣ ΦΩΚΙΑΣ A. PAPADIAMANTIS - IN THE GRIP OF THE ELEMENTS CHRISTMAS CAROLS IN PAPADIAMANTIS' ISLAND A. PAPADIAMANTIS - A TALE OF UNREQUITED LOVE THE ATHENS EPIDEMIC OF CHOLERA IN 1854 EASTER IS FOR CHILDREN - ΠΑΙΔΙΚΗ ΠΑΣΧΑΛΙΑ TRANSLATING MR. ALEXANDROS - Ο ΑΛΙΒΑΝΙΣΤΟΣ ΠΑΣΧΑΛΙΝΑ ΔΙΗΓΗΜΑΤΑ - EASTER STORIES - Α. ΠΑΠΑΔΙΑΜ... MORBID CURIOSITY - ΝΟΣΗΡΗ ΠΕΡΙΕΡΓΕΙΑ ΠΑΠΑΔΙΑΜΑΝΤΗΣ - MORE PAPADIAMANTIS ΔΙΗΓΗΜΑΤΑ ΤΟΥ ΠΑΛΙΟΥ ΚΑΙΡΟΥ - TALES OF YORE