ΘΕΙΑ ΤΙΜΩΡΙΑ - DIVINE VENGEANCE

 

Ο ΕΒΥΘΟΣ Ανδρέας Καρκαβίτσας Ήταν της Παναγίας της Καψοδεματούσας τον Αλωνάρη. Η παπαδιά αποβραδίς είδε όνειρο κακό. Ξημέρωνε Κυριακή και της Κυριακής τ’ όνειρο ίσαμε το μεσημέρι ξεδιαλύνει. Το έλεγε του παπά της κι έτρεμε σαν το φυλλοκάλαμο η φτωχή. Μα ο παπάς δεν έπαιρνε από τέτοια. - Σώπα, βλοημένη, με τα όνειρά σου! της έλεγε. - Πώς να σωπάσω, παπά μου; Το είδα ολοφάνερο: Το σπίτι έπεσε, εσύ σκοτώθηκες, εγώ έμεινα έρμη κι απομόναχη. Γύριζα μέσα στα κρύα του χειμώνα ξώζαρκη και μάζωνα μπουκιά σε μπουκιά το ψωμί... Κι έτσι λέγοντας δερνότανε κι έκλαιγε η παπαδιά. Νταγκ νταγκ!... Νταγκ νταγκ!... ακούστηκε κείνη την ώρα η βραχνιασμένη φωνή του σή­μαντρου πέρα, στου Μάζη. Ήταν ώρα για τη λει­τουργιά. - Ου να μου χαθείτε, τσακάλια, που θέλετε κι εκκλησιά! είπε με περιφρόνηση ο παπάς ετοιμάζοντας τα σύνεργα της δουλειάς. - Πήγαινε στη λειτουργιά σου, παπά μου· τέτοια ημέρα σήμερα δεν κάνει να πιάσεις δουλειά· του είπε μισοκλαίοντας η παπαδιά. - Άφηνέ με, παπαδιά, ήσυχο· σήμερα τα ήβρα τ’ άλογα, σήμερα θ’ αλωνίσω κι ας είναι και Λαμπρή! Τον καιρό δεν τον έχουμε πάντα στο χέρι· μόνο βάλε ψωμί στο τράστο και σώπα! - Σκιάζουμι, παπά μου· το είδα ολοφάνερο τ’ όνειρο. Το σπίτι έπεσε, εσύ σκοτώθηκες... - Μωρ’ βάλε ψωμί στο τράστο κι άσε με μη βλαστημήσω! την έκοψε άγρια ο παπάς. Και τα ξανθά του τα γένια έτρεμαν από το θυμό. Εκείνη κατάπιε τα δάκρυά της και δεν είπε τίποτα. Ήταν καλή γυναίκα η καημένη· λόγο δεν ήξερε να γυρίσει στον άντρα της. Ωστόσο εκείνος ετοιμάστηκε για καλά. Φόρεσε τα κοντά του τα ράσα, έβαλε ένα μάλλινο σκουφάκι στο κεφάλι, έδεσε μ’ ένα σκοινί τη μέση του, κρέμασε το τράστο με το φαγί στον ώμο του, πήρε το χοντρό ραβδί του κι έφυγε χωρίς ούτε γεια σου να ειπεί στην παπαδιά, που τον έβλεπε με θλιμμένη ψυχή. Ο Παπαβασίλης ήταν από τα χωριά της Γαστού­νης, από την Κελεβή, την πατρίδα του Παρασκευά του αρχιληστή. Πριν ρασοφορέσει, ήταν άνθρωπος του σκοινιού και του παλουκιού. Τα χωριά έτρεμαν στ όνομά του. Έδερνε κι έγδυνε, έγδυνε κι έδερνε ολημερίς. Ακόμη και τη γυναίκα του, αρχοντοθυγατέρα με τ’ όνομα, την πήρε κλεφτή. Άξαφνα του βουλήθηκε να γίνει παπάς. Οι φρόνιμοι το βλέπαν σαν δύσκολο μα εκείνος· - Ποιο; έλεγε κουνώντας το κεφάλι· σε λίγες μέρες τα βλέπετε. Και αληθινά εκατό τάλαρα και δυο ζευγάρια χήνες στο Δεσπότη και τέλειωσε τη δουλειά του. Ο Παπαβασίλης διορίστηκε εφημέριος σε τέσσερα χωριά: Ζόγγα, Ζουλάτικα, Μάζη και Ρετούνη. Κάθε Κυριακή λειτούργαε και σ’ ένα χωριό. Οι χωριάτες, διψασμένοι από παπά, έκαναν όλα του τα θελήματα. Μα εκείνος δεν ήταν για τέτοιο αξίωμα. Περίπαιζε θεούς και ανθρώπους. Γιορτή καθεμερνή ένα το είχε. Τώρα καθώς έφτασε στ’ αλώνι, έπιασε και λαιμάριασε τ’ άλογα. Έξι άλογα φαλάγγια! Έπειτα τα έδεσε στο στυγερό. Γύρω τα χερόβολα ήταν απλωμένα κι έτοιμα για των αλόγων τις οπλές. - Άπλα!... άπλα!... άπλα!... φώναξε. Κι έσκασε στον αέρα το μακρύ καμουτσίκι του. Τ’ άλογα στη φωνή του αντρειεύτηκαν, έσπρωξε ένα τ’ άλλο κι έπειτα ρίχτηκαν όλα μπροστά. Γύρι­ζαν και πατούσαν τα στάχυα με τα πόδια τους. Και κείνος από πίσω, έσκαε το καμουτσίκι και φώναζε άγρια: - Άπλα!... άπλα!... άπλα!... Το αλώνι έτρεμε στο πάτημα των αλόγων· ο κάμπος βούιζε στη φωνή του παπά. Ο ήλιος ανέβηκε μεσουρανίς. Μα τι ήλιος! Αβγό έψηνες στην αντηλιάδα του. Τ’ άλογα ήρθαν και απόκαμαν. Το πετσί τους έλαμπε καθρέφτης στον ίδρωτα· το ρουθούνι τους φυσομάναε σαν φυσερό· φρούμαζαν, χλιμιντρούσαν κι έτρεχαν γύρω στο στυγερό. Το άχερο τριβότανε κάτω από τα πόδια τους· το σιτάρι πετα­γόταν ολόγυρα σαν σκλήθρες χρυσάφι. Και ο παπάς με το καμουτσίκι στο χέρι, πότε έτρεχε πίσω από τ’ άλογα, πότε στεκότανε ανασαίνοντας βαριά και κοπιασμένα. Η σκούφια του ’φυγε από το κεφάλι και τα δασόμαλλα έπαιζαν με τον άνεμο τρελά και τα μακριά γένια του έσταζαν ρουνιά τον ίδρωτα. Μα εκείνος πάντα έτρεχε φωνάζοντας: - Άπλα!... άπλα!... άπλα!... Και άμα έβλεπε κανένα άλογο να κοντοστέκεται, άρχιζε αμέσως τις βλαστήμιες. Κατέβαζε, ο άθεος, όλα τα καντήλια. Από το κάμα και την πολλή κούραση, σκάνε σε λίγο δυο άλογα. Ωχ! εκεί να έβλεπες τον παπά! Ούρλιαζε σαν λύκος· γύριζε τ’ άγρια του μάτια εδώ και κει, ποδοπάταε τη γη. Άξαφνα σηκώνει τα χέρια και φασκελώνει τον ουρανό. - Θες δε θες, Παναγιά, λέει τρέμοντας από λύσσα, εγώ θ’ αλωνίσω σήμερα και θα ξεσηκωθώ. Δεν είμαι γυναίκα να φοβηθώ τα όνειρα! Κι έσπρωξε έξω από το αλώνι τα σκασμένα τ’ άλογα. Έπειτα έπιασε ο ίδιος την άκρη του σκοινιού και σκάζοντας το καμουτσίκι άρχισε να γυρίζει μαζί με τ’ άλλα. - Άπλα!... άπλα!... άπλα!... ούρλιαζε αδιάκοπα. Μα δε γύρισε πολύ. Άξαφν’ ακούστηκε μια βουή τρομαχτική. Γυρίζει και βλέπει μακριά κάτι, σαν κοπάδι πρόβατα κάτασπρα. Όλα ερχόνταν τρεχάτα απάνω του. Και η βουή γινόταν δυνατότερη, σαν φουσκοθάλασσα που στέλνει τα κύματά της να χτυπήσουν το βράχο. Σε λίγο κατάλαβε ο παπάς πως δεν ήταν πρόβατα παρά νερό κι ερχόταν μανισμένο απάνω του· έζωνε τ αλώνια. Άρπαξε το φκιάρι και άρχισε λιχνιστά να μαζώνει το σιτάρι στο στυγερό. Μα σαν είδε πως το νερό ζύγωνε ολούθε και τ’ άλογα τρομαγμένα κλωτσούσαν τη γη κι ήθελαν να κόψουν το σκοινί, τα χρειάστηκε. -Ήμαρτον, Θε μου! ψιθύρισε κι έπεσε στα γόνατα. Μα ο θεός δεν τον άκουε τώρα· δεν ήταν καιρός! Τ’ αλώνι κουνιότανε σαν βάρκα στη θάλασσα το νερό πλάκωνε· μια πήχη τόπος έμεινε γύρω στον παπά. Τώρα δεν ανέβαινε με βία· βούιζε μονάχα και ψήλωνε σιγαλινά σε νεκροθάλασσα. Εκείνος κατάχλομος το κοίταζε και τα μάτια του κοκκίνισαν Τώρα το νερό του έβρεξε τα πόδια. Ξαφνίστηκε· γύρισε εδώ και κει τα μάτια, απελπίστηκε τέλεια. Κλώτσησε τη γη, δάγκωσε τα χείλη, ξέσχισε τα ράσα του. Έκαμε να λύσει τ’ άλογα και να καβαλίκει να φύγει· πού να τον αφήσουν τ’ άλογα να σιμώσει! Είδε κι απόειδε, ανέβηκε απάνω στο στυγερό. Έλπισε πως δε θα έφτανε εκεί το νερό. Μα το νερό ανέβαινε, ανέβαινε δίχως βουή τώρα, δίχως φλοίσβισμα, με κάποιο κρύο κίνημα φαρμακερού σερπετού. Έφτασε το στυγερό κι άρχισε ν ανεβαίνει, ώσπου έβρεξε πάλι τα πόδια του παπά. Τ’ άλογα φοβισμένα φρούμαζαν, κλωτσούσαν, πάλευαν και ψηλώνοντας το κεφάλι κατά τον κάμπο πέρα χλιμίντριζαν θλιβερά, σαν να ζητούσαν βοήθεια. Τέλος κατόρθωσαν να κόψουν το σκοινί, ρίχτηκαν στο πέλαγο και βγήκαν πέρα, παραιτώντας έρμο κι απελ­πισμένο τον παπά. Ωστόσο το νερό έφτασε στη μέση, έπειτα στα στήθια, έπειτα στους ώμους του. Εκείνος κοίταζε με ζηλιάρικο μάτι τον κάμπο μακριά. Εκεί δεν ήταν νερό. Έβλεπε τα λιβάδια πράσινα, τον ουρανό ασυγνέφιαστο, τα βουνά ήσυχα. Άκουε τα κοπάδια που γύριζαν στις στάνες, τη φλογέρα του βοσκού, το γαύγισμα των σκυλιών τα γέλια, τις φωνές, τις χαρές, όλα τ’ άκουε. Τα πουλάκια που πήγαιναν να φωλιά­σουν πέρναγαν τσιτσιρίζοντας απάνω από το κεφάλι του. Νταγκ νταγκ!... ντακ-νταγκ!... νταγκ νταγκ!... ακούστηκε πάλι το σήμαντρο του Μάζη, που σήμαινε τον Εσπερινό. Ο παπάς το άκουσε κι ανατρίχιασε· του φάνηκε πως νεκροσημαίναν για δαύτονε. Μα δεν έμεινε και πολύ στο βάσανο. Το νερό έφτασε στο στόμα, έπειτα του έκλεισε τα μάτια. Ένα κύμα ήρθε μου­γκρίζοντας και τον έριξε κάτω από το στυγερό. Τ’ άχερα και το σιτάρι απλώθηκαν νια σάβανο απάνω από το υγρό μνήμα του παπά. Έτσι έσβησε η κολασμένη του ψυχή. Μα εγώ δε λυπούμαι τον παπά, παρά την παπαδιά τη φτωχή. Την ίδια ήμερα έπεσε το σπίτι· τα γίδια ψόφησαν, εκείνη τρελάθηκε. Παράδειρε κάμποσον καιρό ώσπου ήβρε μια πιθαμή τόπο και άπλωσε το βασανισμένο της κουφάρι. Μα εκεί που πνίγηκε ο παπάς, κάθε χρόνο, της Παναγιάς της Καψοδεματούσας τον Αλωνάρη, ακούονται χλιμιντρίσματα και ποδοβολητά και η φωνή του παπά να ουρλιάζει αδιάκοπα: - Άπλα!... άπλα!... άπλα!...

BOTTOMLESS Andreas Karkavitsas   Rendered by Vassilis C. Militsis         It was the feast day of Our Lady, the Sheaf Burning, in July. The priest’s wife had a bad dream the previous night. Sunday was dawning and allegedly a Sunday’s dream clears up until midday. She told her dream to her husband, the priest, and the poor woman trembled like a willow in the wind. But the priest would not be daunted by such things. “Come, come, with your dreams, bless you, dear; calm down!” he told her. “How can I calm down, my priest? It was too clear: the house crumbled, you got killed, and I was left desolate. I wandered freezing in the heart of the winter, naked and begging for a bite of bread.” Thus the poor woman was weeping and wailing. Ding, dong, ding, dong! At that moment the harsh echoes of the chime were heard over at Mazis village. It was the time for the Sunday service. “Get lost, you jackals, as if you deserve going to church!” said the priest with contempt, and at the same time getting ready the tools of his work. “Go to say the mass, my husband; such a day as it is, you shouldn’t go to work,” his wife urged him sniveling. “Let me alone, wife,” he said; “it’s today I’ve found the horses, so it’s today I’ll go and thresh, even if it was Easter day! The weather isn’t always in our favor; all you have to do is to put some bread in my bag and hold your mouth.” “I’m afraid, my husband; the dream was so real. The house fell down and you got killed…” “Put the bread into the bag and let me alone or I’ll blaspheme!” the priest interrupted her harshly. His blond beard shook in anger. She held back her tears and said nothing. She was a kind woman, the poor one; she did not dare answer back to him. However, he was well prepared. He donned his short frock, put on a woolen cap on his head, girdled his waist with a rope, swung the hand-woven bag onto his shoulder, got hold of his thick staff and left without saying a word of leave to his wife, who regarded him with a heavy heart. Priest Vassilis came from the villages of the Gastouni region, in Western Peloponnese, specifically from Kelevi, the home place of Paraskevas, the notorious highway man. Before he became a man of the cloth, he was on the loose. The villages dreaded him. He beat up and robbed people day in, day out. Even he had gone so far as to elope with his wife, the daughter of a well to do family. Suddenly, he decided to become a priest. The sensible people considered it was difficult for him to be a clergyman. “What do you think?” he nodded his head; “you’ll see me soon.” And indeed, he carried out the job by bribing the bishop with a hundred thalers and two pairs of geese. Priest Vassilis was appointed vicar in four villages of the area. Deprived of priests, the villagers were too pleased to do all his errands. But he was not worth of his office. He mocked both God and his flock. Weekdays or feast days were all the same to him. As soon as he got to the threshing floor, he collared the horses. Six horses in line! Then he made them fast to the central post of the floor. The sheaves had been spread around it ready for the horse hooves. “Hopla! Hopla! Hopla!” he yelled cracking the long whip in the air. The horses were prompted on by his voice, pushed each other and then they all fell forward. They were racing around and trampled on the dried wheat pikes. And he followed suit cracking the whip in the air and shouted savagely: “Hopla! Hopla! Hopla!” The threshing floor shook by the stomping of the horses and the plains beyond echoed the priest’s voice. The sun reached its zenith; and what a sun! You could poach an egg in its glare. The horses were exhausted. Their sweated hide shone like a mirror. Their nostrils blew vigorously like bellows. They snorted and neighed while they were galloping around the central post. The straw was being crushed under their hooves and the grain flung all around like splinters of gold. And the priest, whip in hand, sometimes dashed behind the horses and sometimes paused to take a heavy and laborious breath. His cap had been blown off his head and his shaggy hair toyed wildly with the wind while the sweat trickled down his beard. But he was constantly rushing on crying: “Hopla! Hopla! Hopla!” And when he saw a horse balk, he immediately began blaspheming. He blasphemed against God and all saints. Under the scorching sun and from the extreme exhaustion two horses keeled over and died. Oh! If you could see the priest! He started howling like a wolf; he rolled his eyes and stamped the ground in fury. Suddenly, he raised his arms and pointed to the sky in an obscene gesture: “Whether you want it or not, Mother of God” he said frothing in rage, “I will go on threshing. I am not a woman to be afraid of dreams!” He dragged the dead horses out of the threshing floor. Then he took the end of the rope himself and cracking the whip in the air he began to circle around with the remaining horses. “Hopla! Hopla! Hopla!” he was unceasingly screaming. However, he stopped shortly for a horrible rumble was heard. He turned around and in the distance he discerned something resembling a fold of snow-white sheep. They were all rushing towards him. And the rumble was growing louder as if a surge of water were beating against a cliff. The priest soon realized that it was not a fold of sheep but water storming furiously on him and circling the threshing floors. He grabbed the shovel and began to winnow the grains around the elevated post at the center. But on seeing the water surrounding him from all sides and the frightened horses striving to break loose, he was terrified. “Forgive me, God, for I sinned!” he whispered and fell on his knees. But no God listened to him now; it was not the proper time! The threshing floor bobbed like a boat in the raging sea. Only an arm’s length of dry ground was left around the priest. Now the water was not rising forcibly;  only with a hollow sound it  was gaining height gradually as if in a calm sea. He was looking at it as pale as a ghost and his eyes had gone red. The water wetted his feet. He shuddered; he rolled his eyes and grew desperate. He kicked at the ground, bit his lips and tore his frock. He attempted to get the horses free, ride one and flee, but the beasts would not let him go near them! When he saw he could find no way to escape, he climbed onto the post hoping the water could not reach him there. But the water was relentlessly flooding the place, without resounding or rippling, this time, like the cold slithering of a venomous serpent. It reached the post and it still was moving up until it wetted the priest’s feet again. The horses, overwhelmed by fright, were snorting, kicking, wrestling and turning their heads to the plains beyond they neighed plaintively as though they called for help. Finally, they managed to break free by cutting off the rope, dashed into the water and reached dry ground beyond, leaving the priest behind, forlorn and desperate. The water, now, reached the priest’s waist, then his breast and soon his shoulders. He was enviously regarding the plains in the distance, where there was no water. He could see green meadows, clear skies and calm mountains. He could also hear the herds of animals returning to their corrals, the shepherd’s flute, the barking of dogs, and gleeful voices; he could hear it all. Chirping birds were flying over him to roost in their nests. Ding, dong, ding, dong! The chime over in the village echoed again summoning the faithful to the Vespers. The priest heard it and shuddered; it seemed to him like his death toll. But his ordeal did not last long. The water reached his mouth and shortly it blinded his eyes. A surge of sea came roaring and threw him off the post. The straw and the grain spread like a pall over the priest’s watery grave. Thus his infernal soul snuffed out. But I do not pity the priest. I only grieve for the priest’s wretched wife. On that same day her house collapsed; the goats died and she went mad. She floundered about for some time until she found a plot of ground for her tormented body to be buried. But at the spot where the priest drowned, every year in July, on the feast day of Our Lady, the Sheaf Burning, you could hear neighing and clatter of horses as well as the priest’s incessant screams: “Hopla! Hopla! Hopla!”   See also: Η ΚΑΚΙΑ ΜΗΤΡΙΑ - THE WICKED STEPMOTHER